پتنت چیست و چرا بسیاری از شرکت ها درگیر آن هستند

اگر اتفاقات دنیای فناوری را پیگیری کرده باشید، هر از چند گاهی به خبر هایی در مورد شکایت و دعوی حقوقی میان شرکت های مختلف بر سر پتنت بر می خورید. در این مطلب سعی داریم تا ابتدا پتنت و پیشینه آن را بررسی کرده و در نهایت روش هایی که شرکت های بزرگ مانند Apple برای مقابله با اینگونه مشکلات به کار می برند را بررسی کنیم.

ثبت اختراع یا همان پتنت، حقی انحصاری در قبال اختراع یا ایده ای ثبت شده است که به مخترع  در زمانی مشخص داده می‌شود. Patent مجموعه ای از حقوق منحصر به فرد است که از طرف دولت‌ها یا سازمان جهانی WIPO برای مدتی خاص در عوض تنظیم و افشای عمومی جزئیات معین از یک اختراع در اختیار شخص یا شرکتی خاصی قرار می‌گیرد.

پیشینه باستانی

قانون ثبت اختراع یا پتنت در بسیاری از تمدن های باستانی نیز محترم شناخته می شد که قدیمی ترین نمونه آن، به 500 سال قبل از میلاد در یونان باستان باز می گردد. شاید بتوان اولین مبدا قانون ثبت اختراع را یکی از شهر های بزرگ یونان باستان به نام Sybaris واقع در جنوب ایتالیای امروزی دانست که طی آن هر اختراعی که باعث بهبود کیفیت زندگی شهروندان می شد، حقوق آن به مدت یک سال به طور انحصاری برای مخترع، محترم شمرده می شد.

سازمان جهانی WIPO

اما امروزه با پیشرفت جامعه جهانی، علاوه بر اینکه تمام کشورها دارای قانونی مشخص برای ثبت حق امتیاز اختراع هستند؛ یک سازمان بین المللی نیز برای ثبت جهانی اختراع وجود دارد. سازمان جهانی مالکیت معنوی یا به اختصار WIPO، یک آژانس بین المللی زیر مجموعه سازمان ملل است که در سال 1967 برای حمایت از حق اختراع تاسیس شد.

صف آرایی کمپانی ها علیه یکدیگر

در این میان کشمکش های ثبت اختراع و پتنت برای بسیاری از شرکت های بین المللی همچون اپل، مایکروسافت و گوگل دردسر های زیادی ایجاد می کند و هر روز پای این شرکت ها به عنوان شاکی یا متهم نقض قانون حق پتنت به دادگاه کشانده می شود. شرکت های بزرگ معمولا برای رقابت هر چه بیشتر اقدام به تنظیم شکایت علیه یکدیگر می کنند. برای مثال در چند سال گذشته اپل با تنظیم شکایت علیه شرکت های مختلفی از جمله اچ تی سی، سامسونگ و گوگل توانسته از پیشرفت این کمپانی ها در برابر خود جلوگیری کند.

پتنت ترول ها

علاوه بر اینکه شرکت های بزرگ در اغلب اوغات علیه یکدیگر اقدام به تنظیم شکایت می کنند، شرکت های کوچکی نیز وجود دارند که تنها از راه شکایت از شرکت های بزرگ بر سر حق ثبت اختراع درآمدزایی می کنند. این شرکت های کوچک که اصطلاحا به آنها پتنت ترول گفته می شود، معمولا از خود اختراع یا ایده ای جدید ندارند، بلکه با خرید یا ثبت اختراع های قدیمی در کشورهای مختلف، اقدام به تعقیب فعالیت های شرکت های بزرگ و نهایتا شکایت از آنها در زمانی مناسب می کنند و از این طریق کسب درآمد می کنند.

پتنت چیست و چرا بسیاری از شرکت ها درگیر آن هستند

هدف بر سر رقابت

هدف و نتیجه هر شرکت برای شکایت علیه شرکتی دیگر متفاوت است، شرکت های بزرگ معمولا برای رقابت و پتنت ترول ها به منظور کسب درآمد ناجوانمردانه اقدام به این کار می کنند. برای مثال Apple با شکایت از HTC در سال 2012 باعث شد تا حق فروش تلفن های هوشمند HTC به مدت یک سال در بازار آمریکا متوقف شود. علاوه بر اینکه خود روند شکایت علیه یک کمپانی می تواند خساراتی غیر قابل جبران به آن بزند.

مقابله با پتنت ترول ها

اما بحث در مورد پتنت ترول ها کاملا متفاوت است، شرکت‌های بزرگ مورد شکایت، حتی در صورت پیروزی در دادگاه بین 500 هزار تا دو میلیون دلار هزینه وکیل و مسائل جانبی خواهند کرد و ممکن است در زمانی که دادگاه جریان دارد، فروش دستگاه‌های شرکت مورد شکایت قانوناً ممنوع شود. به همین منظور شرکت های بزرگ در برابر شکایت پتنت ترول ها ترجیح می دهند تا در ازای ارائه مبلغی کمتر رضایت آنها را جلب کنند.

پیشگیری

تنها چاره ای که شرکت های بزرگ برای مقابله در برابر دردسر پتنت ها انجام می دهند یک راه مشخص است، شرکت های بزرگ معمولا بانکی عظیم از اختراع ها و ایده ها را جمع آوری می کنند که در بعضی مواقع تعداد زیاد پتنت های یک شرکت منجر به تصاحب و خرید کامل آن می شود. برای مثال Apple با خرید Beats ، Google با تصاحب موقت Motorola و Facebook با خرید Whatsapp اقدام به استفاده از ایده این شرکت ها می کنند. البته در همه موارد تصاحب یک شرکت برای استفاده از پتنت های آن نیست برای مثال مایکروسافت سعی داشت تا با خرید نوکیا از تجربیات آن برای ساخت تلفن های هوشمند خود استفاده کند.

با وجود اینکه حق ثبت اختراع یا پتنت یک ابزار مناسب برای حفاظت از حقوق مخترع به حساب می آید، اما در بیشتر موارد دردسر های زیادی برای شرکت های مختلف ایجاد می کند و خساراتی جبران ناپذیر به آنها می زند.

اشتراک در شبکه های اجتماعی

دیدگاه بگذارید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد. فیلد های ستاره دار* اجباری هستند.